Er zijn van die kabinetsplannen die hooguit wat wenkbrauwen doen fronsen, en er zijn kabinetsplannen waarbij je denkt: dit is een typisch staaltje vakwerk, althans… in het creëren van ellende.
Het idee om gemeenten straks helemaal zelf te laten bepalen wie er nog vuurwerk mag afsteken, valt onmiskenbaar in die laatste categorie. Het Rijk zet een stap achteruit, kijkt de burgemeesters vriendelijk aan en zegt (terwijl mortiergranaten door de lucht vliegen): ,,Vang jij ‘m even?’’
Geen wonder dat burgemeesters massaal begonnen te steigeren. Van Amsterdam tot Almelo klinkt dezelfde verzuchting: regel dit landelijk en wel nu. Want 342 gemeenten met 342 varianten van vuurwerkbeleid is geen maatwerk, maar een bestuurlijke loterij waarbij uiteindelijk iedereen verliest.
Onze ‘eigenste’ burgemeester Nanning Mol zegt het zoals het is: ,,Dát wordt een bende!” En als Dordrecht – waar men doorgaans pas ‘bende’ brult als er daadwerkelijk een autootje, een containertje of een schuurtje in de fik staat, zoiets roept… dan is het serieus.
Want laten we ophouden met doen alsof het nog gaat om dat kneuterige oud en nieuw van weleer. De tijd van sterretjes en gillende keukenmeiden ligt ergens tussen de videoband en de flippo’s. Tegenwoordig lijkt de jaarwisseling meer op een ongecoördineerde militaire oefening. Hulpdiensten draaien overuren, boa’s moeten zonder geweldsbevoegdheid tussen de mortierbommen door slalommen, en burgemeesters vragen zich af of ze hun nieuwjaarstoespraak niet beter vanuit een bunker kunnen streamen.
En dan komt het kabinet doodleuk met het idee dat verenigingen wél vuurwerk mogen afsteken, mits ze een ontheffing aanvragen. Dat is alsof je zegt: ,,Lieve kinderen… niemand mag meer snoepen, behalve als je het heel beleefd vraagt.”
Iedereen weet hoe zoiets afloopt.
Nee, dit is geen lokaal puzzeltje. Dit is een kwestie van doorpakken. Een totaalverbod. Punt. Geen schutting waar het Rijk weer eens een verantwoordelijkheid overheen kan flikkeren, maar een duidelijke lijn, zodat oud en nieuw eindelijk weer iets wordt dat op een feest lijkt, en niet op een veldslag.