Soms heeft een stad meer geluk dan ze zelf beseft.
Neem nou de Stemvork in het Wantijpark. Vorig jaar schreef ik nog een lichtelijk verontruste column over het mysterieuze verdwijnen van dat markante kunstwerk van Hans Schmidt. Een Dordts monument dat sinds 1966 als een soort metalen dirigent over het park uitkeek. Het ding was weg. Foetsie. Verdwenen. En zoals dat gaat in Dordrecht ontstonden al snel de mooiste verhalen. Hij zou zijn gestolen. Omgesmolten. Of ergens in een achtertuin dienstdoen als klimrek voor begonia’s.
Gelukkig bleek de werkelijkheid een stuk minder spannend, maar uiteindelijk misschien wel mooier.
De Stemvork lag op de gemeentewerf. Verwijderd omdat het kunstwerk in slechte staat verkeerde en bovendien officieel nergens geregistreerd bleek te staan. Dat moet je toch even laten bezinken: een kunstwerk dat bijna zestig jaar lang onderdeel uitmaakt van het stadsgeheugen, maar administratief eigenlijk niet bestaat. Alsof de Grote Kerk per ongeluk uit het kadaster verdwijnt.
Daar had het verhaal kunnen eindigen… met een afvoerbon en een enkele nostalgische zucht van wat oudere Schapekoppen die zich Stemvork ’66 nog herinneren.
Maar toen stonden er twee Dordtenaren op.
Oud-Jubalvoorzitter Hans Kloppert en zijn achterneef Marc Elvery (mede organisator van de Wantijpark Parkrun) besloten dat sommige dingen simpelweg te waardevol zijn om te verliezen. Niet omdat ze van goud zijn, maar omdat ze herinneringen dragen. Op hun beider  initiatief werd de Stemvork gered, gerestaureerd, gestraald, verzinkt en gepoedercoat. Kortom: hij kreeg een tweede leven.
En dat is precies zoals het hoort. Want de Stemvork is veel meer dan een stuk staal. Hij vertelt het verhaal van Jubal, van Stemvork ’66 (goed beschouwd de voorloper van Wantijpop) en van generaties Dordtenaren die in het park genoten van muziek, zomer en samenzijn.
Vandaag keert hij terug naar zijn vertrouwde plek. Niet als vergeten oud ijzer, maar als officieel kunstwerk van de stad.
Soms slaat een stemvork pas echt aan als je bijna vergeten bent hoe hij klinkt.